Przewlekłe zapalenie zatok

Specjalista otolaryngolog

Czym jest przewlekłe zapalenie zatok?

Przewlekłe zapalenie zatok przynosowych (właściwie błony śluzowej nosa i zatok) jest często spotykanym stanem chorobowym. Według obecnie uznawanych kryteriów trwa dłużej niż 3 miesiące i przebiega z zaostrzeniami stanu zapalnego. Dawniej rozróżniane podziały w zależności od przyczyny straciły na znaczeniu. Obecnie wyróżniamy zapalenie zatok połączone z tworzeniem polipów nosa albo przebiegające bez polipów. Oprócz tego wyodrębnia się postać alergiczno-grzybiczą przewlekłego zapalenia.

Objawy przewlekłego zapalenia zatok

U większości chorych przebieg jest skąpoobjawowy. Polega on na występowaniu złego samopoczucia oraz ustawicznego zmęczenia w godzinach popołudniowych, które zmuszają do kilkuminutowej drzemki. Prawdopodobnie jest to skutek długotrwałego ograniczenia wentylacji podczas snu u chorych z przewlekłym zapaleniem zatok. Taki przebieg przeplatany jest zazwyczaj incydentami zaostrzeń z wyciekiem wydzieliny z nosa albo jej zasychaniem i tworzeniem strupków (crusts). Ma to miejsce zwłaszcza podczas czasowego obniżenia odporności lub ekspozycji na czynniki uczulające. W takim stanie zatoki przynosowe stają się łatwym celem dla bakterii i grzybów wywołujących dalsze, groźniejsze skutki oraz konsekwencje ogólnoustrojowe. Na tym etapie mamy do czynienia najczęściej z licznymi objawami bólowymi głowy i twarzy. Mają one dość dobrze ustalone umiejscowienie np. w rzucie zatok czołowych albo szczękowych. Jeżeli ból występuje w okolicy skroni wskazuje to raczej na zapalenie komórek sitowych. Ból w okolicy ciemieniowo-potylicznej pojawia się w przypadkach zajęcia zatok klinowych.

Diagnostyka przewlekłego zapalenia zatok

Badanie jamy nosa uzupełnione wideonasofaryngoskopią wykonane przez doświadczonego specjalistę jest praktycznie wystarczające do postawienia rozpoznania i wdrożenia leczenia. Jako badanie dodatkowe należy uznać tomografię komputerową zatok przynosowych za jedyną obecnie wiarygodną i uznaną metodę badania. Zaletą będzie przeprowadzenie jej w maksymalnych dostępnych rozdzielczościach. Oczywiście, w przypadkach ropnych wycieków należy wykonać badanie bakteriologiczne, zwłaszcza, że chorzy trafiają do leczenia specjalistycznego po miesiącach albo wręcz latach bez postawienia właściwego rozpoznania.

Przewlekłe zapalenie zatok – leczenie zachowawcze

Współcześnie jako leczenie zasadnicze zaleca się stosowanie sterydów donosowych. W przypadku współistnienia alergii błony śluzowej nosa stosujemy dodatkowo długotrwałe leczenie lekami przeciwalergicznymi doustnymi. Okresowo możemy dołączyć leki rozpuszczające śluz, w tym również te pochodzenia roślinnego. Przydatne jest też płukanie błony śluzowej preparatami roztworów soli fizjologicznej albo hipertonicznej. Badania konsultacyjne powinny odbywać się co 2-3 miesiące.

Cierpisz na przewlekłe zapalenie zatok lub inne dolegliwości laryngologiczne?

Jeszcze nie wiesz kim jestem?